เกิดทุพภิกขภัย… ขุมทรัพย์ที่เขาฝังไว้อย่างดี บางทีก็เคลื่อนที่ไป บางทีเขาลืมที่ฝังไว้….
เมื่อเขาสิ้นบุญ ขุมทรัพย์ที่ฝังไว้ทั้งหมดนั้นก็พินาศหายไป ขุมทรัพย์๕๙ที่ผู้ใดจะเป็นสตรี
..บุรุษ.. ฝังไว้ดีแล้วด้วยทาน ศีล สัญญมะ และ ทมะ๖๐ ในพระเจดีย์ พระสงฆ์ บุคคล..ใน
มารดา บิดา หรือพี่ชาย ขุมทรัพย์นี้ชื่อว่าฝังไว้ดีแล้ว คนอื่นขนเอาไปไม่ได้ จะติดตาม
คนฝังตลอดไป บรรดาทรัพย์สมบัติที่เขาจำต้องละไป เขาพาไปได้เฉพาะขุมทรัพย์นี้
เท่านั้น..สมบัติของมนุษย์.. ความยินดีในเทวโลก… สมบัติคือนิพพานทั้งหมดจะได้ด้วย
ขุมทรัพย์นี้ บุคคลอาศัยมิตตสัมปทา๖๑ประกอบความเพียรโดยแยบคายก็จะเป็นผู้ชำนาญ
ในวิชชาและวิมุตติ ทั้งหมดจะได้ด้วยขุมทรัพย์นี้ ปฏิสัมภิทา๖๒ วิโมกข์๖๓สาวกบารมี๖๔
ปัจเจกโพธิ๖๕ และพุทธภูมิทั้งหมดจะได้ด้วยขุมทรัพย์นี้…”๖๖

(more…)

No tags

..บิดา นำสุขมาให้ การเกื้อกูลสมณะ นำสุขมาให้ การเกื้อกูลท่านผู้ประเสริฐ๖๘ก็นำ
สุขมาให้ ศีล..ศรัทธาที่ตั้งมั่นแล้ว… การได้ปัญญา… การไม่ทำบาปทั้งหลาย ก็นำสุขมา
ให้๖๙
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึง ท่านผู้ประเสริฐผู้ลอยบาปได้แล้ว ซึ่ง
หมายรวมถึงพระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า และพระอรหันตสาวกด้วย
๑๕. ปารายนานุสังคีติคาถา
ว่าด้วยเพลงขับตามธรรมเป็นเหตุให้ถึงฝั่ง๗๐ ท่านพระปิงคิยะกราบทูล
พระผู้มีพระภาค ดังนี้
ข้าพระองค์นี้ฟังพระดำรัสของพระมุนีแล้วเลื่อมใสอย่างยิ่ง พระสัมมาสัมพุทธเจ้ามี
กิเลสเครื่องปิดบังอันเปิดแล้ว ไม่ทรงมีกิเลสดุจตะปูตรึงใจ ทรงมีปฏิภาณ พระผู้มีพระ-
ภาคทรงรู้ชัดอธิเทพ ทรงรู้ธรรมที่ทำความเป็นอธิเทพของพระองค์และของคนอื่นทั้ง-
ปวง ผู้ทำส่วนสุดแห่งปัญหาทั้งหลาย เพื่อเหล่าชนผู้มีความสงสัยให้กลับรู้ได้.. ๗๑
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึง วิสุทธิเทพ เทพโดยความบริสุทธิ์ เป็น
เทพพวกหนึ่งในอธิเทพ ซึ่งหมายรวมถึงพระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า สาวกของ
พระตถาคต และพระอรหันตขีณาสพด้วย

(more…)

No tags

พระองค์ โปรดทรงอภิรมย์ตัณหาดุจต้นไม้ในป่า๗๓ หรือไม่ก็ทรงสลัดนางทิ้งเสีย (พระ-
เจ้ากรุงสีพีตรัสว่า) คนผู้ทำกรรมชั่วย่อมคิดว่าคนเหล่าอื่นอย่ารู้การกระทำนี้เลย แต่ว่า
คนบนพื้นปฐพีที่ประกอบด้วยฤทธิ์ ยังมีอยู่ ย่อมจะเห็นเขาผู้กระทำกรรมชั่วนั้น…” ๗๔
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึงนรชนผู้ประกอบด้วยฤทธิ์ หมายรวมถึง
พระพุทธเจ้า และพุทธบุตรผู้มีฤทธิ์ด้วย
๑๗. มหาชนกชาดก
ว่าด้วยพระมหาชนกทรงบำเพ็ญวิริยบารมี๗๕ พระโพธิสัตว์ทรงระลึกถึง
พระปัจเจกพุทธเจ้า ทรงเปล่งอุทานว่า
นักปราชญ์ทั้งหลายผู้ใคร่ความสุข มีปกติหลีกเร้น ปราศจากเครื่องผูกคือกิเลส ทั้ง
หนุ่มทั้งแก่ ก้าวล่วงตัณหาเสียได้….. ผู้แสวงหาคุณใหญ่ นักปราชญ์เหล่าใดเป็นผู้ไม่
ขวนขวาย อยู่ในโลกที่ถึงความขวนขวาย นักปราชญ์เหล่านั้นตัดข่ายคือตัณหาอันมั่นคง
แห่งมฤตยูที่มีมายาอย่างยิ่ง ทำลายด้วยญาณไปอยู่ ใครเล่าจะพึงนำเราไปให้ถึงสถานที่อยู่
ของนักปราชญ์เหล่านี้ได้๗๖
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึงนักปราชญ์ผู้ใคร่ความสุข ผู้แสวงหาคุณ
ใหญ่ มีปกติหลีกเร้น ปราศจากเครื่องผูกคือกิเลส ก้าวล่วงตัณหาได้แล้ว

(more…)

No tags

อาสวะ ว่าเป็นมุนีผู้สมบูรณ์ด้วยโมเนยยธรรม ละกิเลสทั้งปวงได้ บัณฑิตทั้งหลายเรียก..
ว่าเป็นมุนีผู้สมบูรณ์ด้วยโมเนยยธรรม ล้างบาป๗๘ได้แล้ว มุนีผู้ประกอบด้วยโมเนยย-
ธรรม ๓ ประการเหล่านี้มี ๖ จำพวกคือ (๑) อาคารมุนี (๒) อนาคารมุนี (๓) เสขมุนี
(๔) อเสขมุนี (๕) ปัจเจกมุนี (๖) มุนิมุนี๗๙ อาคารมุนี คือ บุคคลผู้ครองเรือน เห็นทาง
นิพพานแล้ว..อนาคารมุนี คือบุคคลผู้เป็นบรรพชิต เห็นทางนิพพาน) แล้ว..พระเสขะ ๗
จำพวก ชื่อว่าเสขมุนี พระอรหันต์ทั้งหลาย ชื่อว่าอเสขมุนี…พระปัจเจกพุทธเจ้าทั้งหลาย
ชื่อว่าปัจเจกมุนี พระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลาย ตรัสเรียกว่ามุนิมุนี๘๐
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึง มุนีพวกหนึ่งในมุนี ๖ จำพวก เรียกว่า
พระปัจเจกมุนี
๑๙. ติสสเมตเตยยสุตตนิทเทส
ว่าด้วยปัญหาของติสสเมตเตยยะ๘๑ พระสารีบุตรเถระกล่าวอธิบายติสสเมตเตยย-
สูตร ดังต่อไปนี้ (พระผู้มีพระภาคตรัสว่า)
๗๘ ล้างบาป หมายถึงล้างบาปด้วยมัคคญาณ, ขุ.ม. (ไทย) ๒๙/๑๔/๗๐.
๗๙ มุนิมุนี พระอรรถกถาจารย์แก้ว่า มุนิมุนโย วุจฺจนฺติ ตถาคตาติ พระตถาคตท่านเรียกว่า มุนิมุนี
เพราะมีความหมาย ๘ อย่าง คือ

(more…)

No tags

บุคคลพึงศึกษาวิเวก.. เราเป็นผู้ประเสริฐสุดด้วยการประพฤติวิเวก…พระพุทธเจ้า พระพุทธ-
สาวกและพระปัจเจกพุทธเจ้าทั้งหลาย ตรัสเรียกว่า พระอริยะ การประพฤติวิเวก เป็น
กิจยอดเยี่ยม ประเสริฐ วิเศษ.. สูงสุด ประเสริฐสุดของพระอริยะ.๘๒
ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึงพระอริยะผู้ที่ประพฤติวิเวก อันเป็นกิจ
สูงสุดซึ่งรวมหมายถึงพระพุทธเจ้า และพระพุทธสาวกทั้งหลายด้วย
๒๐. พุทธาปทาน
พระพุทธประวัติในอดีตชาติ พระพุทธเจ้าตรัสกับพระอานนท์ว่า
…พระปัจเจกพุทธเจ้าหลายร้อยพระองค์ ผู้เป็นพระสยัมภู ผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้๘๓ทั้งที่
เป็นอดีตและปัจจุบันทั้งหมด ได้เสด็จขึ้นสู่ปราสาทของเราแล้ว..๘๔
พระสยัมภู แปลว่าพระผู้เป็นเอง คือตรัสรู้เองโดยไม่มีใครสั่งสอน หมายถึง
พระพุทธเจ้า๘๕ ดังนั้น พระปัจเจกพุทธเจ้า จึงหมายถึง พระสยัมภู ซึ่งหมายถึงพระพุทธเจ้าด้วย

(more…)

No tags